Sử dụng máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa trên cánh đồng mẫu lớn thôn Xuân Thành, xã Châu Minh (Hiệp Hòa).

>> Hiệp Hòa: Cánh đồng mẫu lớn cho thu nhập 48 triệu đồng/ha >> Bắc Giang: Hơn 4,5 tỷ đồng hỗ trợ xây dựng cánh đồng mẫu >> TP Bắc Giang: Cánh đồng mẫu lớn được mùa >> Hiệp Hòa: Hỗ trợ xây dựng cánh đồng cho thu nhập cao

Được mùa nhờ gắn kết 

Vụ lúa mùa năm nay, nông dân thôn Xuân Thành (xã Châu Minh) “thắng lớn” trên hai cánh đồng mẫu. Tại đây, nông dân gieo cấy giống lúa Thiên ưu 8 và BC 15 cho năng suất đạt 70 tạ/ha, trong khi sản xuất đại trà chỉ đạt 50-55 tạ/ha. Sau thu hoạch, Công ty Giống cây trồng Trung ương 1 bao tiêu toàn bộ sản phẩm. Đây là năm thứ hai, UBND xã Châu Minh xây dựng cánh đồng mẫu lớn với quy mô 100 ha. 

Ông Nguyễn Tá Thái có gần hai mẫu ruộng trên cánh đồng mẫu chia sẻ: “Trước đây, khi chưa thực hiện cánh đồng mẫu, cũng trên cánh đồng này, mỗi hộ cấy một giống khác nhau nên ruộng xanh, ruộng chín, sâu bệnh nhiều. Năm nay, nhờ dồn điền đổi thửa, cả thôn cấy một giống, lúa chín đều tăm tắp, thu hoạch đồng loạt. Các hộ không lo gặt hái, phơi, bởi được doanh nghiệp bao tiêu lúa tươi tại ruộng”. 

Sản xuất theo phương thức này có nhiều thuận lợi, các hộ được hỗ trợ 60% giá giống, 30% phân bón và thuốc bảo vệ thực vật, 50% kinh phí tập huấn chuyển giao khoa học kỹ thuật. Công ty cổ phần Vật tư kỹ thuật nông nghiệp Bắc Giang cung ứng giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và cử kỹ sư trực tiếp tư vấn. 

Cánh đồng mẫu lớn trồng rau màu ở xã Đoan Bái.

Ông Dương Văn Hường, Trưởng thôn Xuân Thành cho biết: Người dân rất phấn khởi bởi mô hình sản xuất cho năng suất, chất lượng lúa cao hơn những cánh đồng khác. Theo đánh giá của ngành nông nghiệp, sản xuất lúa trên cánh đồng mẫu lớn cho năng suất tăng 25-30%.

Năm nay, huyện Hiệp Hòa xây dựng 18 cánh đồng mẫu lớn với quy mô hơn 500 ha (gồm 13 cánh đồng sản xuất lúa, 5 cánh đồng rau màu). Từ mô hình này, đã hình thành những vùng sản xuất chuyên canh, tạo ra sản phẩm hàng hóa tập trung với sản lượng lớn, gắn kết "bốn nhà" (nhà nước, nhà khoa học, nhà nông, doanh nghiệp). Đó là vùng lúa chất lượng cao ở Khánh Vân (xã Đoan Bái), Cẩm Xuyên (xã Xuân Cẩm), Quế Sơn (xã Thái Sơn)... cho năng suất hơn 70 tạ/ha. Các cánh đồng mẫu cây rau màu như: lạc ở Ngọc Tân (xã Ngọc Sơn), khoai tây Đại Đồng (xã Danh Thắng)... Nhờ những cánh đồng mẫu, huyện có khoảng 150 hộ nông dân thu nhập từ 100 triệu đồng/năm trở lên từ trồng lúa và rau màu. 

Hỗ trợ sản xuất

Xây dựng cánh đồng mẫu lớn mở ra hướng mới trong sản xuất nông nghiệp hàng hóa tập trung. Những kết quả bước đầu tạo tiền đề để các xã tiếp tục thực hiện dồn đổi ruộng đất, mở rộng cánh đồng mẫu lớn ở 13 xã đã được phân vùng chuyên canh”. Ông Ngô Đình Long, Trưởng Phòng Nông nghiệp và PTNT.

Nắm bắt được lợi thế sản xuất tập trung trên cánh đồng mẫu lớn, UBND huyện chỉ đạo dồn điền, đổi thửa, nhân rộng cánh đồng mẫu ở các xã có diện tích đất nông nghiệp lớn, chân ruộng phẳng, tạo vùng hàng hóa chuyên canh. Các xã đều thành lập ban dồn điền, đổi thửa, xây dựng phương án “Ruộng xa đi với ruộng gần, ruộng xấu đi với ruộng tốt” tạo công bằng để người dân bốc thăm lựa chọn. Sau đó sử dụng phương tiện ủi san gạt bờ, chia ruộng trực tiếp trên thực địa. Các bước thực hiện công khai để người dân thảo luận, bàn bạc, quyết định. UBND huyện hỗ trợ 4 triệu đồng/ha khi dồn đổi xây dựng cánh đồng mẫu lớn. 

Cùng với thực hiện chương trình nông thôn mới, huyện đầu tư xây dựng kênh mương nội đồng tại các xã Đoan Bái, Thái Sơn, Hoàng An, Hoàng Lương, Danh Thắng, nạo vét kênh tiêu Ngọ Khổng. Phòng Nông nghiệp và PTNT phối hợp với các xã rà soát vị trí xây dựng cánh đồng mẫu làm sao để thuận lợi cho trồng lúa hay rau màu. Có lịch thời vụ gieo cấy, chủ động tập huấn chuyển giao kỹ thuật đến từng thôn. Riêng cánh đồng mẫu lúa thơm RVT ở thôn Hương Ninh (xã Hợp Thịnh), nếp cái hoa vàng ở thôn Quế Sơn (xã Thái Sơn), rau cần ở xã Hoàng Lương được Sở Nông nghiệp và PTNT hỗ trợ đầu tư hạ tầng, giống, phân bón. Cùng đó, UBND huyện hỗ trợ mỗi ha 400 nghìn đồng mua thóc giống, 1,5 triệu đồng rau giống trên cánh đồng mẫu.

Sau mỗi vụ thu hoạch, Trạm Khuyến nông tổ chức hội thảo đầu bờ, rút kinh nghiệm cách làm hay. Tại các vùng chuyên canh lúa, Trạm đưa máy cày liên hoàn, máy gặt đập liên hợp giới thiệu đến các hộ dân có điều kiện ứng dụng. Đến nay có 5 doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh đăng ký tham gia xây dựng cánh đồng mẫu lớn, hỗ trợ một phần giá giống, thuốc bảo vệ thực vật, phân bón, cam kết bao tiêu sản phẩm cho nông dân.

Minh Thu - Phương Nhung