Một số điểm mới Nghị định 185/2026/NĐ-CP của Chính phủ

Thứ 5: 09:30 ngày 02/07/2026

BẮC NINH - Ngày 26/5/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 185/2026/NĐ-CP quy định về tổ chức hoạt động của thôn, tổ dân phố và chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố thay thế Nghị định 33/2023/NĐ-CP ngày 10/6/2023. Một số điểm mới đáng chú ý của Nghị định 185/2026/NĐ-CP gồm:

1. Quy định về thôn, tổ dân phố:

Thôn, tổ dân phố là tổ chức tự quản của cộng đồng dân cư có chung địa bàn cư trú trong một khu vực thuộc phạm vi một đơn vị hành chính cấp xã. Thôn được tổ chức ở xã; tổ dân phố được tổ chức ở phường.

Việc tổ chức thôn, tổ dân phố ở đặc khu do HĐND đặc khu hoặc UBND đặc khu (nơi không tổ chức cấp chính quyền địa phương) quyết định phù hợp với đặc điểm đô thị, nông thôn của từng đặc khu.

Lãnh đạo xã Quang Trung gặp gỡ, nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người hoạt động không chuyên trách khi sắp xếp thôn.

2. Khoán quỹ phụ cấp đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố:

Theo Điều 14 Nghị định 185/2026/NĐ-CP, từ ngày 26/5/2026 số lượng người hoạt động không chuyên trách ở mỗi thôn, tổ dân phố không quá 3 người, gồm các chức danh: Trưởng thôn (hoặc Tổ trưởng tổ dân phố); Bí thư Chi bộ; Trưởng Ban Công tác mặt trận. Cùng đó tăng khoán quỹ phụ cấp tương đương 2 lần mức lương cơ sở đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố từ ngày 26/5/2026. Cụ thể:

- Đối với thôn có từ 700 hộ gia đình trở lên; tổ dân phố có từ 1 nghìn hộ gia đình trở lên; thôn, tổ dân phố thuộc đơn vị hành chính cấp xã trọng điểm về quốc phòng theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền; thôn, tổ dân phố thuộc đơn vị hành chính cấp xã ở khu vực biên giới, hải đảo, thôn đặc biệt khó khăn được khoán quỹ phụ cấp bằng 8,0 lần mức lương cơ sở.

- Đối với thôn, tổ dân phố không thuộc quy định trên được khoán quỹ phụ cấp bằng 6,5 lần mức lương cơ sở.

3. Giải quyết chế độ đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã:

Điều 19 Nghị định 185/2026/NĐ-CP quy định, người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã được bố trí về thôn, tổ dân phố từ ngày 1/7/2025 đến trước ngày 30/6/2026 nghỉ do thực hiện sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố được hưởng chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã do sắp xếp theo quy định của Chính phủ về tinh giản biên chế.

Trong giai đoạn từ ngày Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 có hiệu lực thi hành (ngày 1/7/2025) cho đến khi Nghị định này có hiệu lực thi hành, việc đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố được thực hiện theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội.

4. Về thành lập thôn, tổ dân phố trong các trường hợp đặc biệt:

Căn cứ Điều 11 Nghị định 185/2026/NĐ-CP, trường hợp thành lập phường từ xã thì UBND cấp xã có trách nhiệm rà soát, xây dựng phương án sắp xếp; tổ chức lại thôn theo loại hình tổ dân phố để lấy ý kiến Nhân dân trong hồ sơ Đề án thành lập phường.

HĐND phường quyết định việc sắp xếp; tổ chức lại và sử dụng tên gọi tổ dân phố trên địa bàn kể từ ngày Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc thành lập phường có hiệu lực thi hành. Trường hợp cần thiết do yếu tố lịch sử, văn hóa, phong tục, tập quán hoặc yêu cầu thực tiễn của địa phương thì HĐND cấp xã được quyết định tiếp tục sử dụng tên gọi truyền thống theo quy định tại khoản 4 Điều 2 Nghị định 185/2026/NĐ-CP.

Trường hợp khi xây dựng hồ sơ Đề án thành lập phường từ xã mà chưa xây dựng được phương án sắp xếp, tổ chức lại để bảo đảm tiêu chuẩn quy mô số hộ gia đình của tổ dân phố quy định tại Nghị định này thì phải xây dựng kế hoạch, lộ trình cụ thể thực hiện sắp xếp, tổ chức lại sau khi thành lập phường.

Trường hợp khu vực dân cư mới hình thành chưa đủ điều kiện để thành lập thôn, tổ dân phố theo quy định thì UBND cấp xã trình HĐND cùng cấp xem xét, quyết định việc ghép cụm dân cư vào thôn, tổ dân phố hiện có cho phù hợp, bảo đảm thuận lợi trong công tác quản lý của chính quyền địa phương cấp xã và các hoạt động của thôn, tổ dân phố.

Sơn Quang (tổng hợp)