Rác thải tràn xuống lòng quốc lộ 31, đoạn qua thị trấn Chũ (Lục Ngạn). Ảnh: Minh Ngọc.

Xuất hiện nhiều điểm tồn lưu rác

Trong đợt cao điểm VSMT (từ 1-6 đến 30-8), các địa phương trong tỉnh đã huy động người dân, phương tiện thu gom, giải tỏa gần 200 điểm tồn lưu rác đưa về khu xử lý. Từ đó đến nay, nhiều xã, thị trấn tiếp tục ra quân, duy trì hiệu quả việc thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải. Dù vậy, tại một số nơi, ngay khi Chiến dịch kết thúc, điểm rác tồn lưu lại “mọc” lên như nấm sau mưa, khó xử lý dứt điểm.

Những ngày này, đi qua khu vực giáp ranh giữa thôn Sắn, thôn Lai và thôn Kẹm, Kẹm 2, Ngân Đài, xã Minh Đức (Việt Yên), ai nấy đều nín thở vì mùi hôi tanh từ các bãi rác ven đường. Trong Chiến dịch, một số điểm tồn lưu rác đã được vận chuyển đưa về khu xử lý nhưng nay lại tái diễn với đủ loại vỏ hoa quả, thùng xốp, vỏ cơm hộp, bao túi ni-lông. Tại thôn Nguyễn, xã Trung Sơn; khu vực chân đường cao tốc, xã Quang Châu (Việt Yên) cũng xảy ra tình trạng tương tự.

Bà Nguyễn Thị H, người dân thôn Lai, xã Minh Đức phản ánh, tình trạng đổ rác ở khu vực này đã diễn ra từ nhiều năm khiến môi trường bị ô nhiễm nặng. Rác dọn xong chưa lâu lại hình thành. Ở khu vực gần Cụm công nghiệp Nội Hoàng, ven quốc lộ 17 qua xã Tiền Phong (Yên Dũng), nơi diễn ra Lễ phát động Chiến dịch của tỉnh gần đây lại xuất hiện 4- 5 điểm tồn lưu rác.

Ghi nhận dọc hai bên tỉnh lộ 293 đoạn qua xã Khám Lạng, Bắc Lũng (Lục Nam) từng được giải tỏa sạch sẽ nay rác lại chất đống. Ven quốc lộ 31 qua địa bàn xã Phương Sơn, Chu Điện (Lục Nam) chừng vài km lại xuất hiện một đống rác lớn. Tại huyện Lục Ngạn, rác tiếp tục "bủa vây" làng quê ngay sau khi kết thúc đợt cao điểm VSMT, nhất là ở các xã dọc quốc lộ 31 như: Phượng Sơn, Giáp Sơn, Biển Động và thị trấn Chũ. Không chỉ ven đường làng, quốc lộ, trong đợt cao điểm, nhiều tuyến kênh mương đã được vớt rác tồn lưu nay đâu lại đóng đấy. Cụ thể, kênh Yên Lại qua các xã Khám Lạng (Lục Nam), kênh Chính đoạn qua cầu treo Điếm Tổng, xã Quế Nham (Tân Yên) và một số tuyến qua huyện Lạng Giang, Việt Yên.

Tập trung cao để giải tỏa

Theo Sở Tài nguyên và Môi trường (TN&MT), đến nay, toàn tỉnh vẫn còn hơn 60 điểm tồn lưu rác chưa được giải tỏa ở hầu hết các huyện, TP. Xảy ra tình trạng trên là do người dân chưa có ý thức bảo vệ môi trường, không ít hộ có tâm lý vứt rác xa nhà mình là xong. Lãnh đạo một số địa phương chưa tập trung cao và duy trì hiệu quả Chiến dịch sau khi kết thúc. Việc thu phí vệ sinh ở nhiều xã đạt thấp nên khó duy trì hoạt động của tổ vệ sinh môi trường.

Tại một số xã, huyện chưa quy hoạch, xây dựng, cải tạo kịp thời bãi rác thải tập trung, chưa lắp đặt lò đốt theo công nghệ hiện đại nên người dân thiếu điểm đổ rác. Ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch UBND huyện Lục Ngạn cho biết, hiện nay, bãi rác tập trung của địa phương đã quá tải, trong khi chưa xây dựng được bãi rác mới nên vẫn khó khăn về chỗ chứa. Huyện Lục Nam mới có 8/27 xã có bãi rác. Huyện Lạng Giang vẫn còn 8 xã chưa có khu xử lý rác thải.

Xử lý rác thải nông thôn là nhiệm vụ quan trọng được Ban Thường vụ Tỉnh ủy nêu rõ tại Kết luận số 43 ngày 11-5-2017. Tại hội nghị tổng kết Chiến dịch cao điểm VSMT, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Văn Linh nhấn mạnh, công tác xử lý rác thải là nhiệm vụ quan trọng, có tác động lớn đến kinh tế, đời sống xã hội cũng như tình hình an ninh trật tự. Để nâng cao hiệu quả công tác này, đồng chí yêu cầu các cấp, ngành không chỉ dừng lại ở 100 ngày ra quân cao điểm mà cần duy trì thường xuyên bằng cách vận động người dân thu gom rác hằng ngày, đóng góp đầy đủ phí vệ sinh. Đặc biệt, chính quyền cấp huyện, xã cần xác định bảo vệ môi trường nông thôn là nhiệm vụ cấp bách, trọng tâm, ưu tiên hàng đầu.

Thực hiện sự chỉ đạo của tỉnh, ông Lưu Xuân Vượng, Giám đốc Sở TN&MT cho biết, Sở đang tập trung đôn đốc các địa phương thực hiện nghiêm việc giải tỏa điểm tồn lưu, đưa rác về khu xử lý tập trung, bảo đảm vệ sinh. Đồng thời đề nghị các huyện quy hoạch, xây dựng điểm tập kết, tăng cường thu phí vệ sinh để tổ chức thường xuyên việc thu gom, vận chuyển, xử lý rác.

Một số huyện như Hiệp Hòa, Lục Nam, Lạng Giang đã bố trí kinh phí hỗ trợ một số xã có kênh chảy qua lắp đặt đăng chắn rác, đồng thời chỉ đạo đơn vị thủy nông phối hợp với các xã thường xuyên khơi thông dòng chảy, đưa rác về khu tập kết chôn lấp hoặc đốt. Năm 2018, huyện Lục Nam nâng mức kinh phí hỗ trợ xây dựng bãi tập kết rác tại xã, thị trấn. Huyện Việt Yên chỉ đạo Hợp tác xã vệ sinh môi trường tăng cường số lần thu gom rác cho một số xã để giải tỏa các điểm tồn lưu.

Đi đôi với các giải pháp trên, nhiều ý kiến cho rằng, người đứng đầu các huyện, TP mỗi tháng ít nhất kiểm tra công tác bảo vệ môi trường một lần để tiếp tục có biện pháp chỉ đạo giải tỏa dứt điểm điểm tồn lưu. Đồng thời xem xét lắp đặt lò công nghệ hiện đại để đốt rác; định kỳ tổ chức toàn dân ra quân VSMT vào các ngày “Chủ nhật xanh” kết hợp hướng dẫn người dân phân loại, xử lý rác hữu cơ tại nhà, giảm thiểu chất thải phát sinh.

Minh Linh