Làng quê xã Ngọc Vân.

Hạ nhiệt điểm nóng 

Có một thời, khi nhắc đến những địa danh trên, nhiều người thấy sợ hãi, sợ đến nỗi mà người ngoài không dám bén mảng đến Ngọc Vân. Người quê Ngọc Vân đi ra ngoài cũng giấu nhẹm về quê hương gốc gác của mình. Nhưng những ngôi nhà xưa hiu quạnh tiêu điều, vài căn biệt thự bỏ hoang do chủ nhân dính đến ma túy bị tử hình hay ngồi bóc lịch trong trại giam giờ đã có người ở, sân thềm sạch sẽ, vườn tược rợp bóng cây xanh. 

Đại úy Hoàng Anh Tuấn, điều tra viên Công an huyện Tân Yên đưa chúng tôi rong ruổi qua các xóm làng bằng xe máy công biển số xanh do Bộ Công an trang bị, vừa đi anh vừa vui vẻ nói: "Trước kia đố người lạ nào dám đến Ngọc Vân mà không có công an đi kèm, bị theo dõi, “hỏi thăm” ngay tức khắc, rắc rối lắm. Nay chị cứ phóng xe máy đi thoải mái chả có ai hỏi đâu. Các công ty mọc lên rất nhiều ở Ngọc Vân, công nhân các xã lân cận đến đây làm khá đông".

Nghe Tuấn nói thế tôi tạm yên tâm nhưng trong thâm tâm vẫn có chút lo lắng, bởi ai cũng biết đã dính đến ma túy thì một là sống, hai là chết mà phần lớn là chết nên các đối tượng xấu rất dễ làm liều. Nhìn vào danh sách 257 đối tượng quê Ngọc Vân bị bắt và kết án vì ma túy trong 10 năm qua mà Trưởng Công an xã Nguyễn Văn Đoan cung cấp, tôi không khỏi rùng mình, “nam phụ lão ấu” đủ cả. Đáng sợ là có đến mấy chục án chung thân và tử hình, còn cỡ bóc lịch hơn chục năm thì nhiều vô kể. “Đây chỉ là những con số thống kê sơ bộ do chúng tôi tự tìm hiểu, chứ khi tuyên án, Tòa không gửi cho địa phương biết số lượng bản án cũng như mức án của từng đối tượng”- Anh Đoan thông tin. 

Mấy năm qua, câu chuyện “dập dịch ma túy” ở Ngọc Vân được nhắc đến nhiều tại các diễn đàn, cuộc họp về phòng, chống ma túy ở T.Ư và địa phương. Đại tá Bùi Huy Nam, Trưởng Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (Công an tỉnh) cho hay: Kể từ năm 2012, khi Tổng cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm (Bộ Công an) ban hành Kế hoạch 1781 nhằm giải quyết tình hình phức tạp về ma túy tại xã Ngọc Vân, điểm nóng này nay đã dịu đi nhiều. Ba năm qua, khi điều tra khám phá các chuyên án ma túy lớn với số lượng tính bằng bánh heroin đều vắng bóng đối tượng quê Ngọc Vân. 

Do có sự chỉ đạo quyết liệt, nghiêm túc, trách nhiệm từ Bộ Công an cùng các cấp ủy đảng, chính quyền từ tỉnh đến cơ sở; sự phối hợp chặt chẽ với địa phương trong tuyên truyền, đấu tranh nên nhận thức của người dân về tác hại cũng như hệ lụy của ma túy được nâng lên rõ rệt. Bằng các biện pháp nghiệp vụ, nắm chắc địa bàn, hiểu rõ đối tượng, cấp trên cử cán bộ xuống nằm vùng nên tình hình an ninh trật tự chuyển biến tích cực. 

Chính quyền và Công an xã thường xuyên rà soát, lập danh sách cụ thể những đối tượng khả nghi, phân công cán bộ nắm bắt mọi di biến động của đối tượng, đồng thời báo cáo cụ thể, rõ ràng tình hình lên cấp trên để có hướng đấu tranh. Thống kê cho thấy, số đối tượng bị bắt vì ma túy những năm gần đây có xu hướng giảm. Cụ thể, năm 2012 có 12 đối tượng; năm 2013, 2014 mỗi năm có 6 đối tượng; năm 2015 bắt 9 đối tượng, năm 2016 bắt 3 đối tượng và từ đầu năm 2017 đến nay bắt 5 đối tượng. 

Làm việc với ông Dương Ngô Khoát, Chủ tịch UBND xã Ngọc Vân, ông cho biết: "Hơn 20 năm công tác tại xã, chưa bao giờ tôi nghĩ rằng có một ngày Ngọc Vân lại được huyện xét duyệt, thẩm định để đề nghị công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới, chung quy cũng tại tệ nạn ma túy. Vậy mà chúng tôi đã phấn đấu, dự kiến đầu năm 2018 xã sẽ hoàn thành các tiêu chí đạt chuẩn". 

Mầm xanh đang lên

Chiều cuối tuần, từng tốp công nhân may Công ty TNHH Intermax Việt Nam đóng tại thôn Làng Sai, xã Ngọc Vân tan ca, tỏa về khu chợ gần đó mua hàng. Ở một góc chợ, bà Lê Thị Ánh (SN 1947) nhanh miệng mời chào khách mua cá mắm. Năm 2005, con trai bà là Ninh Văn Hùng (SN 1982) bị bắt và kết án chung thân vì xách ma túy. Con vào tù, sạp bán cá mắm giờ là cần câu cơm của ba bà cháu trong đó có hai đứa con của Hùng. 

Nhắc đến đứa con tội lỗi, bà ứa nước mắt: “Bố nó mất sớm, để lại cho tôi 5 đứa con thơ 3 trai 2 gái. Những tưởng con lớn lên tôi sẽ được nương nhờ, phụng dưỡng, ai ngờ nó đi làm cái việc thất đức ấy, giờ đi tù, nhục lắm. Vợ nó cũng bỏ đi thỉnh thoảng mới về thăm nhà. Nhưng con dại cái mang, giận con mà cũng thương con, thương cháu. Giờ tôi cũng chỉ biết buôn bán nhỏ lẻ thế này để có tiền nuôi hai đứa cháu ăn học. Tôi vẫn động viên chúng đừng bỏ học”.  

Bà Lê Thị Ánh hằng ngày tảo tần bên sạp cá mắm nuôi hai cháu ăn học.

Chúng tôi cùng cô giáo Dương Thị Hải, Tổng phụ trách Đội Trường THCS Ngọc Vân đến nhà bà Ánh ở thôn Làng Thị. Ngôi nhà không có nhiều đồ đạc, khá vắng vẻ nhưng sạch sẽ, trên tường treo nhiều giấy khen của nhà trường. Hai đứa cháu Ninh Văn H (SN 2004) và Ninh Thị D (SN 2005), lớp 7B cũng vừa đi học về. "H học kém, bị đúp một năm nên xuống học cùng em, còn em gái D năm nào cũng là học sinh tiên tiến”- cô Hải giới thiệu. Được biết ở Trường THCS Ngọc Vân có một “Quỹ bầu bạn” được thành lập khá lâu nhằm hỗ trợ, thăm hỏi học sinh có cha mẹ đi tù vì ma túy. “Mấy năm nay, Quỹ này hoạt động cũng “kém hiệu quả” vì nhiều gia đình bố mẹ các em đều đã mãn hạn tù trở về làm ăn lương thiện”- cô Hải thông tin thêm.

Tôi gặp chị Nguyễn Thị Tuyến (SN 1984) ở thôn Hội Dưới, xã Ngọc Vân có chồng là Nguyễn Thế Hải (SN 1980) ở cùng thôn bị bắt năm 2009 và lĩnh án tử hình do liên quan đến vụ vận chuyển 8 bánh heroin. Không giống như phần lớn những người vợ cùng cảnh ngộ ở Ngọc Vân có chồng bị kết án tử hình vì ma túy, chị Tuyến lại khá cởi mở khi tiếp xúc với tôi. Chị bảo: “Anh ấy bị tiêm thuốc độc vào ngày 25-6-2016, vụ ấy có 4 người đều bị tử hình. Gia đình em đã xin nhận thi thể về an táng tại quê để dễ dàng hương khói”. 

Không muốn khơi lại nỗi đau của chính bản thân và gia đình chị, tôi hỏi về những đứa con. 17 tuổi chị lấy chồng, sau 4 năm sinh liền 3 đứa con. Cháu đầu 16 tuổi, út 13. Cả ba đứa vẫn đi học bình thường. Chị Tuyến cũng xác định không đi bước nữa, toàn tâm toàn ý nuôi con. Hằng ngày, chị đi xe máy xuống TP Bắc Giang bán quần áo thuê. Cuộc sống vất vả nhưng chị tự nhủ phải luôn cố gắng, làm chỗ dựa cả vật chất và tinh thần cho con. Trưởng Công an xã Nguyễn Văn Đoan còn giới thiệu với tôi rất nhiều gia đình nữa có người liên quan đến ma túy nhưng họ quyết tâm khắc phục khó khăn nuôi con, cháu ăn học, không đi theo “vết xe đổ” của cha hay mẹ chúng.

Nhờ những nỗ lực, quyết tâm của các cấp chính quyền và nhờ sự vào cuộc quyết liệt của lực lượng công an, nỗi đau bởi ma túy ở Ngọc Vân đang dần nguôi ngoai. Mong sao những làng, xóm nơi đây sẽ sớm được gọi đúng tên như cha ông đã đặt. Sự ám ảnh về ma túy sẽ không còn đeo bám con em Ngọc Vân thêm nữa.

Thu Phong