Hình ảnh hiển vi điện tử của adenovirus. Ảnh: Science Source

Ít nhất 16 quốc gia và 10 bang của Mỹ đã xác định hoặc đang điều tra các ca viêm gan bất thường ở trẻ khỏe mạnh. Theo báo cáo của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Âu, các trường hợp này vẫn cực kỳ hiếm, với khoảng 200 em mắc bệnh.

Tuy nhiên, các chuyên gia vẫn đánh giá điều này là bất thường. Tại Anh, số ca viêm gan trong 4 tháng đầu năm nay cao bằng tổng số trường hợp ghi nhận trong năm 2021, theo Cơ quan An ninh Y tế (UKHSA). Các chuyên gia cho biết hầu hết bệnh nhi hồi phục hoàn toàn, nhưng một số em chuyển nặng. Gần 10% các em phải ghép gan, ít nhất 4 em tử vong, theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO).

Giới y khoa chưa kết luận nguyên nhân gây viêm gan, song họ phỏng đoán nó có liên quan đến adenovirus, một loại virus cảm lạnh. Tuy nhiên, các nghiên cứu trước đây cho thấy dù phổ biến, adenovirus thường không gây viêm gan ở trẻ em khỏe mạnh.

"Chúng ta còn ở những ngày đầu. Thật khó để dự đoán liệu tình trạng này có trở nên phổ biến hơn, hay nó chỉ là một chấm nhỏ trong những bệnh truyền nhiễm năm 2022", tiến sĩ Richard Malley, chuyên gia về bệnh truyền nhiễm tại Bệnh viện Nhi Boston, cho biết.

Viêm gan siêu vi là gì?

Viêm gan là tình trạng gan bị viêm nhiễm, có thể do nhiều nguyên nhân. Các virus gây viêm gan đã biết là A, B, C, D, E. Uống nhiều rượu, dùng thuốc hoặc nhiễm các chất độc hại cũng có thể gây viêm gan. Ở những người bị viêm gan tự miễn, hệ thống miễn dịch của cơ thể tấn công gan.

Trẻ em bị viêm gan bí ẩn không nhiễm các virus thường thấy. Việc trẻ khỏe mạnh đột ngột mắc bệnh hàng loạt là điều hiếm thấy trước đây. Đó là lý do vì sao các cụm bệnh nhi mới gây ra nhiều lo ngại.

Các ca viêm gan đã xuất hiện ở đâu?

Đầu tháng 4, Anh là quốc gia đầu tiên thông báo cho WHO về các trường hợp viêm gan không rõ nguyên nhân ở trẻ em. Các ca mắc khá bất thường, bởi chúng xảy ra trong thời gian ngắn ở những trẻ em khỏe mạnh.

Theo báo cáo của UKHSA, các bệnh nhi không có chung đặc điểm về nơi sinh sống, chế độ ăn, tiền sử tiếp xúc hóa chất hoặc các yếu tố nguy cơ khác.

Sau Anh, các nước Áo, Bỉ, Đan Mạch, Pháp, Đức, Ireland, Israel, Italy, Nhật Bản, Hà Lan, Na Uy, Ba Lan, Romania, Tây Ban Nha và Mỹ đã báo cáo các trường hợp tương tự.

Tại Mỹ, bang Alabama ghi nhận 9 trường hợp kể từ tháng 10 năm ngoái đến tháng 2 năm nay. Ba trường hợp trong số đó phải cấy ghép gan, theo CDC. Cơ quan lưu ý các trẻ đều đã bình phục hoặc đang hồi phục.

"Hai trẻ được cấy ghép đang phục hồi tốt", tiến sĩ Henry Shiau, bác sĩ ghép gan nhi khoa tại Đại học Alabama ở Birmingham và bệnh viện Nhi đồng Alabama, cho biết.

CDC đã đưa ra cảnh báo trên toàn quốc, yêu cầu các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe điều tra các ca nhiễm.

Indonesia ghi nhận ba ca tử vong liên quan đến căn bệnh này. Hiện nay, Việt Nam chưa ghi nhận ca viêm gan cấp tính không rõ nguyên nhân ở trẻ.

Triệu chứng của các ca viêm gan

Trong nhiều trường hợp, trẻ xuất hiện các triệu chứng tiêu hóa, bao gồm nôn mửa, tiêu chảy, đau bụng, vàng da hoặc mắt. Các em cũng có nồng độ men gan cao bất thường, dấu hiệu của tình trạng viêm hoặc tổn thương gan.

Tiến sĩ Shiau cho biết các triệu chứng tiêu hóa là khá phổ biến ở trẻ em. Phụ huynh chưa cần lo lắng nếu các em chỉ xuất hiện những vấn đề này. Tuy nhiên, vàng da và vàng mắt là dấu hiệu đặc trưng cho thấy các em bị viêm gan.

"Khả năng trẻ phát triển viêm gan vẫn cực kỳ thấp. Tuy nhiên, các bậc cha mẹ nên cảnh giác với các biểu hiện điển hình, dễ nhận thấy nhất là vàng bên trong lòng trắng của mắt. Hãy liên hệ ngay với bác sĩ nếu cảm thấy lo lắng", tiến sĩ Meera Chand, Giám đốc lâm sàng về các bệnh nhiễm trùng mới nổi tại UKHSA, cho biết.

Nguyên nhân gây viêm gan

Các chuyên gia vẫn chưa thể trả lời nguồn cơn của bệnh viêm gan. Tuy nhiên, giả thuyết hàng đầu là adenovirus.

Trong số 169 trường được đưa vào báo cáo của WHO, ít nhất 74 trẻ nhiễm adenovirus. 14 em nhiễm adenovirus phân loại 41, thường gây ra các triệu chứng về đường tiêu hóa và hô hấp.

WHO cho biết các ca nhiễm adenovirus đang gia tăng ở Anh, nơi tập trung nhiều ca viêm gan nhất.

Tuy nhiên, không phải tất cả trẻ viêm gan đều xét nghiệm dương tính adenovirus. Virus có thể gây viêm gan, song nó không phải nguyên nhân phổ biến nhất, theo tiến sĩ Aaron Milstone, chuyên gia bệnh truyền nhiễm nhi tại Trung tâm Trẻ em Johns Hopkins.

UKHSA cho biết đây có thể là chủng adenovirus mới, hoặc bệnh nhân nhiễm adenovirus kết hợp với một số yếu tố nguy cơ khác, chẳng hạn đồng nhiễm loại virus khác, sau đó tiến triển thành viêm gan.

Viêm gan có liên quan đến Covid-19 không?

Các chuyên gia phỏng đoán Covid-19 không phải nguyên nhân trực tiếp gây viêm gan. Trong số 169 bệnh nhân, 20 người dương tính nCoV.

Hiện không có bằng chứng cho thấy bệnh viêm gan liên quan đến vaccine Covid-19. WHO cho biết phần lớn trẻ em chưa tiêm chủng. Tuy nhiên, các chuyên gia không loại trừ khả năng viêm gan là biến chứng hậu đại dịch một cách gián tiếp. Vì tình trạng giãn cách xã hội hai năm qua, nhiều trẻ không được tiếp xúc với những loại virus cảm lạnh thông thường, khiến chúng trở nên nhạy cảm hơn.

Ba trẻ Indonesia tử vong vì bệnh viêm gan bí ẩn

Giới chức Indonesia ghi nhận ba trẻ đã tử vong do mắc bệnh viêm gan cấp tính, làm số người chết toàn cầu vì căn bệnh này tăng lên ít nhất 4 trường hợp.

Theo VnExpress