Lực lượng chức năng kiểm tra hoạt động kinh doanh thuốc BVTV tại thị trấn Cầu Gồ (Yên Thế).

Mới đây, qua thanh tra, kiểm tra chuyên ngành của Chi cục Trồng trọt và BVTV (Sở Nông nghiệp và PTNT), cán bộ chuyên môn phát hiện đại lý cấp 1 kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyến Hải, thôn Phú Bản, xã Tân Sỏi (Yên Thế) có 200 kg thuốc BVTV quá hạn sử dụng lưu trong kho. Anh Mai Trung Tuyến, chủ đại lý cho biết: “Bán thì mất uy tín và vi phạm quy định còn để đây tôi rất lo thuốc ảnh hưởng đến sức khỏe của gia đình. Do vậy, tôi mong được cơ quan chức năng hỗ trợ xử lý lô sản phẩm này”.

Tương tự, kho của đại lý Hoàng Phúc, xã Chu Điện (Lục Nam) cũng có khoảng hơn một tạ thuốc hết hạn sử dụng. Theo anh Nguyễn Hữu Huế, chủ đại lý, loại thuốc trong kho chủ yếu trừ sâu, bệnh cho vải thiều. Tuy nhiên, thời điểm công ty sản xuất giao hàng cho anh, thuốc còn hạn sử dụng ngắn, vụ vải vừa qua mất mùa nên không tiêu thụ hết. Mới đây, anh đã trả lại toàn bộ lượng hàng không còn giá trị sử dụng để đơn vị cung ứng tiêu hủy.

Thuốc BVTV hết hạn sử dụng tại kho chứa của đại lý Tuyến Hải, xã Tân Sỏi (Yên Thế).

Theo tổng hợp của Chi cục Trồng trọt và BVTV, toàn tỉnh còn tồn lưu hơn hai tấn thuốc quá hạn, chủ yếu nằm ở trong các kho của đại lý kinh doanh cấp 1. Sử dụng thuốc BVTV hết hạn cho cây trồng sẽ giảm hiệu quả phòng trừ sâu bệnh, nông sản không bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm. Hơn nữa, hoạt chất đã biến đổi sang dạng khác nên tác động tiêu cực đến môi trường, ảnh hưởng sức khỏe cộng đồng khi phát tán ra ngoài. 

Theo quy định, tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh phải có trách nhiệm liên hệ với đơn vị có chức năng tiêu hủy thuốc BVTV; phối hợp thực hiện tiêu hủy dưới sự giám sát của cơ quan chức năng và phải tự chi trả kinh phí. Tuy nhiên, trên thực tế, lượng thuốc quá hạn vẫn tồn lưu rất lớn. Giải thích về vấn đề này, ông Nguyễn Xuân Dũng, Trưởng phòng Thanh tra chuyên ngành (Chi cục Trồng trọt và BVTV) cho rằng, một số đại lý chưa nắm rõ quy định cũng như quy trình xử lý. Mặt khác, có chủ cơ sở còn tâm lý ngại thực hiện, không muốn tốn kém chi phí cho hoạt động này.

Trước thực trạng trên, Chi cục Trồng trọt và BVTV vừa có văn bản yêu cầu Trạm Trồng trọt và BVTV các huyện, TP phối hợp tăng cường tuyên truyền, phổ biến cho các hộ kinh doanh, công ty, đại lý trên địa bàn thực hiện đúng quy định trong thu gom, xử lý thuốc BVTV không còn giá trị sử dụng. Yêu cầu các tổ chức, cá nhân kinh doanh thuốc BVTV thống kê chủng loại, lượng hàng hóa hết hạn gửi về Chi cục trước ngày 31-8. Chi cục sẽ liên hệ với một công ty đủ điều kiện tiêu hủy hóa chất, đồng thời giám sát quá trình xử lý. Sau một tháng, Chi cục sẽ thành lập đoàn kiểm tra tại các đơn vị đã thực hiện tiêu hủy, bảo đảm hàng tồn được theo dõi chặt chẽ. 

Một số người tiêu dùng lo ngại, trong khi chờ cơ quan chức năng xử lý thì rất có thể xảy ra tình trạng dập lại nhãn mác hoặc lén lút đổ, vứt hóa chất ra môi trường. Bởi thực tế, từ đầu năm đến nay, cơ quan chức năng đã phát hiện, xử phạt hai trường hợp ở huyện Hiệp Hòa, Tân Yên làm nhái nhãn mác, tự dập lại hạn sử dụng trên bao bì khi sản phẩm quá hạn. Vì vậy, nhiều ý kiến đề xuất cần quản lý, giám sát chặt chẽ việc bảo quản thuốc tồn lưu trong kho tại các cơ sở kinh doanh, hạn chế phát sinh hệ lụy. 

Cùng với biện pháp trên, cơ quan chức năng nên tiến hành nhiều đợt kiểm tra đột xuất, thông báo công khai  kết quả kiểm tra; tuyên truyền để người tiêu dùng quan tâm đến hạn sử dụng của sản phẩm. Chính quyền cơ sở nâng cao trách nhiệm trong việc giám sát, phát hiện hành vi kinh doanh trái phép thuốc BVTV.

Trịnh Lan