Lần đầu tiên trong lịch sử tạo được tế bào tổng hợp hoàn toàn từ vật chất không sống

Thứ 5: 18:15 ngày 02/07/2026

Các nhà khoa học tại Mỹ đã lần đầu tiên tạo thành công một tế bào tổng hợp hoàn toàn từ các thành phần hóa học không có sự sống, đánh dấu bước tiến quan trọng trong lĩnh vực sinh học tổng hợp và mở ra triển vọng thiết kế các hệ thống sinh học theo yêu cầu phục vụ y học, công nghiệp và môi trường.

Kết quả nghiên cứu được công bố ngày 1/7 và được nhiều chuyên gia đánh giá là một cột mốc mới của khoa học hiện đại.

Ảnh minh họa.

Nhóm nghiên cứu do Giáo sư Kate Adamala, chuyên gia sinh học tổng hợp tại Đại học Minnesota, dẫn đầu đã xây dựng tế bào từ các phân tử hóa học cơ bản thay vì chỉnh sửa tế bào sống có sẵn. Tế bào này có khả năng hấp thụ chất dinh dưỡng, phát triển và phân chia tương tự các vi khuẩn đơn bào, dù vẫn còn đơn giản và dễ bị tổn thương hơn tế bào tự nhiên.

Theo bà Adamala, nhóm nghiên cứu biết chính xác mọi thành phần cấu tạo nên tế bào, từ loại phân tử đến nồng độ hóa học, qua đó có thể chủ động điều chỉnh và lập trình tế bào cho các mục đích nghiên cứu hoặc ứng dụng khác nhau.

Hình ảnh đầu tiên về SpudCell qua kính hiển vi.

Các chuyên gia cho rằng thành tựu này có thể giúp giải đáp những câu hỏi cơ bản về nguồn gốc của sự sống, đồng thời tạo nền tảng phát triển các công nghệ mới như sản xuất thuốc điều trị ung thư, chế tạo vật liệu sinh học, hấp thụ khí carbon hoặc sản xuất các hợp chất hóa học thân thiện với môi trường.

Giáo sư Yuval Elani thuộc Đại học Imperial College London, người không tham gia nghiên cứu, nhận định đây chưa phải là việc tạo ra sự sống trong phòng thí nghiệm, nhưng là "một cột mốc quan trọng" hướng tới mục tiêu đó. Theo ông, việc tạo tế bào từ đầu sẽ giúp các nhà khoa học thiết kế những hệ thống sinh học có khả năng thực hiện các chức năng mà tế bào tự nhiên khó hoặc không thể đảm nhiệm.

Nhóm nghiên cứu đặt tên tế bào mới là "SpudCell", lấy cảm hứng từ vệ tinh Sputnik – biểu tượng mở đầu kỷ nguyên chinh phục không gian – với kỳ vọng công nghệ này sẽ mở ra một giai đoạn phát triển mới của nền kinh tế sinh học và thúc đẩy khả năng thiết kế các hệ thống sinh học theo nhu cầu của con người.