Nhiều tuyến đường GTNT tại xã Tiến Dũng (Yên Dũng) hư hỏng nặng.

Làm đường thôn, hỏng đường xã

Gần đây, phong trào góp tiền và công sức làm đường bê tông tại thôn Tiên Phong, xã Nội Hoàng (Yên Dũng) phát triển mạnh mẽ. 294 hộ được chia theo tổ, ngõ, tùy độ dài của các tuyến, mỗi hộ có mức đóng góp khác nhau nhưng trung bình từ 8 đến 12 triệu đồng/hộ. Người dân tự hạch toán, thiết kế, mua nguyên vật liệu và giám sát thi công nên các tuyến đường hoàn thiện nhanh chóng, bảo đảm chất lượng. Toàn thôn đã cứng hóa được 7,4/8,4km đường gồm hai trục chính và 11 tuyến ngõ.  

Tuy nhiên, sau khi cứng hóa, vấn đề bảo vệ, duy tu, sửa chữa các tuyến đường chưa được quan tâm đúng mức. Biện pháp bảo vệ duy nhất đang được thực hiện ở đây là các hộ tự đổ một số trụ bê tông ngăn xe trọng tải lớn lưu thông. Nhưng do trên địa bàn có nhiều mỏ khai thác đất san lấp mặt bằng, các xe quá tải lợi dụng đêm khuya chạy qua làm gãy, đổ, hư hỏng các trụ bê tông và đường giao thông.

Ông Dương Thế Thuần, Phó Chủ tịch UBND xã Nội Hoàng cho biết: Không chỉ thôn Tiên Phong, xã có 6 thôn với với 6,6km đường xã, 12km đường thôn được cứng hóa từ năm 2005 bằng nguồn hỗ trợ sau thu hồi đất xây dựng Khu công nghiệp Song Khê - Nội Hoàng và vận động nhân dân góp tiền cứng hóa hơn 90% đường giao thông qua địa bàn. 

Tuy vậy, xe quá tải chở đất, nguyên vật liệu phục vụ làm đường ở các thôn phía trong đã khiến các tuyến của thôn phía ngoài và các trục đường xã xuống cấp nghiêm trọng. Trong khi ngân sách xã hạn hẹp, việc bảo trì mới chỉ dừng lại ở đổ đất, lu lèn khiến nhiều đoạn đang là đường bê tông, sau bảo trì biến thành đường đất trơn trượt.

Huyện Yên Dũng có 157km đường xã (đã cứng hóa 50%) và hơn 1.000 km đường thôn, xóm, nội đồng (tỷ lệ cứng hóa đạt 80%). Do khó khăn về  kinh phí duy tu, bảo dưỡng nên nhiều tuyến đường GTNT đã xuống cấp. Hằng năm, UBND huyện đều hướng dẫn UBND các xã bố trí ngân sách, tranh thủ ủng hộ, đóng góp từ nhân dân, kết hợp với nguồn thu phí quỹ bảo trì đường bộ đối với xe mô tô được phân bổ để bảo trì các tuyến đường GTNT. 

Tuy nhiên, số lượng đường cần sửa chữa lớn trong khi nguồn vốn hạn hẹp, khiến xã tích cực nhất mỗi năm cũng chỉ tổ chức ra quân được từ 2 đến 3 lần vá ổ gà bằng đất nên không bảo đảm chất lượng, chỉ một thời gian ngắn những đoạn này lại hư hại với những hố sâu hơn. 

Cần quan tâm đúng mức

Huyện Lạng Giang cũng có tình trạng tương tự, toàn huyện có gần 298 km đường xã và 1.400 km đường thôn, đường nội đồng, đa phần đã được cứng hóa. Tuy nhiên, do xây dựng nhiều năm, hầu hết các tuyến có nền yếu, nhiều đoạn hẹp, kỹ thuật thi công hạn chế khiến không ít tuyến bê tông bị lún, nứt, gẫy cục bộ; hệ thống rãnh dọc thiếu; cầu, cống nhỏ yếu không bảo đảm giao thông. Gần đây, một số tuyến đường GTNT đã được đầu tư nâng cấp nhưng kinh phí bảo trì, sửa chữa còn hạn chế, chưa đáp ứng nhu cầu thực tế. 

Theo Sở Giao thông vận tải, toàn tỉnh hiện có hơn 2.000 km đường xã (chiếm 16,16% mạng lưới đường GTNT); hơn 7.000 km đường thôn, bản (chiếm 55,19%) và gần 3.000 km đường nội đồng (chiếm 22,85%). 

Với phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, từ năm 2010 đến 2014 các huyện, thành phố đã huy động người dân đóng góp hàng nghìn tỷ đồng cứng hóa 278km đường xã, hơn 848 km đường thôn, bản và gần 100km đường nội đồng.

Theo quy định, phân cấp của UBND tỉnh, đường xã, thôn, bản do UBND xã và ban quản lý các thôn, bản quản lý, bảo trì. Theo đó, UBND các xã có trách nhiệm bố trí ít nhất 10% kinh phí từ nguồn phát triển sự nghiệp, kinh tế trong ngân sách hằng năm của xã cho công tác quản lý, bảo trì đường GTNT. Tuy nhiên, nhiều xã viện lý do ngân sách hạn hẹp. Bên cạnh đó, ý thức bảo vệ đường GTNT của người dân còn hạn chế, tình trạng xe quá khổ, quá tải lưu thông diễn ra phổ biến gây lún, nứt đường. 

Ông Hoàng Văn Hải, Phó trưởng Phòng Quản lý Giao thông (Sở Giao thông vận tải) cho rằng, để làm tốt công tác bảo trì đường GTNT, UBND các xã cần quan tâm, bố trí kinh phí cho công tác bảo trì theo quy định, kịp thời sửa chữa khi phát hiện các vết lún, gẫy, vỡ. Đồng thời, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, chỉ đạo các thôn, bản tăng cường nắm bắt tình hình hạ tầng giao thông, kịp thời khắc phục sự cố, điểm hư hỏng nhỏ ngay tại ngõ, xóm, bảo đảm giao thông thông suốt, an toàn từ cơ sở.

Văn Thương