Cánh đồng thôn Đức Liễn, xã Hồng Thái (Việt Yên) không canh tác được vì  nước từ kênh T6 làm ô nhiễm.

Làng quê ngập rác (kỳ 1)

Còn đâu dòng kênh xanh

Những ngày này, ngay cạnh CCN Nội Hoàng, xã Nội Hoàng (Yên Dũng), kênh dẫn nước phục vụ sản xuất của bà con thôn Nội và thôn Trung nhuốm màu đỏ bởi nước thải của các DN. Bà Dương Thị Vừa, thôn Trung nói: “Trước đây, dòng kênh này nước trong vắt nhưng vài năm nay đã bị ô nhiễm. Ruộng nhà tôi không canh tác được. Cấy lúa thì lúa chết, đổi sang trồng màu cũng không cho thu hoạch. Lần nào đi làm đồng xong, chân tay cũng bị mẩn ngứa”. Bà Nguyễn Thị Tươi có ruộng tại khu vực này cho biết, không riêng vụ chiêm xuân năm nay, 2-3 vụ liên tiếp trước đó, nhà bà thường bị mất mùa. Đến nay xã có chừng 2-3 ha đất canh tác gần như bỏ trắng, không cấy được 2 vụ lúa và trồng 1 vụ màu như trước vì kênh dẫn nước vào ruộng bị ô nhiễm.

Tình trạng trên còn xảy ra ở xã Hồng Thái (Việt Yên). Dẫn chúng tôi ra khu đồng rộng toàn cỏ dại và bèo tây ở thôn Đức Liễn, ông Nguyễn Văn Mạnh, Phó Chủ tịch UBND xã phản ánh, thôn có 120 ha đất canh tác thì có tới 70 ha không gieo cấy được ở vụ mùa, còn vụ chiêm xuân có chừng 10 ha. Nguyên nhân bởi kênh T6 qua địa bàn bị ô nhiễm. Được biết, Đức Liễn là thôn thuần nông, không canh tác được nhiều vụ nên một số hộ dân đã nghèo nay lại càng nghèo hơn. Đơn cử như gia đình bà Thân Thị Sa có 2 con khuyết tật, chồng mất sớm. Cả nhà có 6 sào ruộng thì 5 sào không canh tác được. Ở thôn Hùng Lãm 1 và Hùng Lãm 3 cũng có vài chục ha đất lúa của người dân đang trở thành “đất chết”. 

Cần giải pháp khắc phục 

Theo Sở Tài nguyên và Môi trường (TN&MT), tình trạng trên xảy ra là do kênh T6, T5 và một số tuyến kênh nhánh tiếp nhận nguồn nước thải từ sản xuất công nghiệp, sinh hoạt chưa được xử lý bảo đảm tiêu chuẩn. Hệ thống xử lý nước thải tại các khu, CCN và nhiều cơ sở sản xuất chưa hoàn thiện. Đơn cử như tại CCN Nội Hoàng hiện có 45 DN nhưng chưa có nhà máy xử lý nước thải tập trung. Tại đây có 8 DN chưa xây dựng hệ thống xử lý nước thải. Thậm chí, có DN không lập báo cáo đánh giá tác động môi trường bị xử phạt hàng trăm triệu đồng và đình chỉ sản xuất như Công ty Đông Minh Việt Nam. 

Mương nước cạnh cụm công nghiệp Nội Hoàng, xã Nội Hoàng (Yên Dũng)  bị ô nhiễm từ nguồn xả thải của một số doanh nghiệp.

Năm ngoái, toàn tỉnh có hàng chục DN bị xử phạt do vi phạm về xả thải. Ngoài ra, việc đấu nối nước thải của các DN thứ cấp trong KCN Đình Trám vào Nhà máy xử lý tập trung không thường xuyên nên chất thải chưa qua xử lý vẫn xả thẳng ra môi trường. Tháng 3 năm nay, Sở TN&MT quan trắc nước mặt kênh T6 qua xã Hồng Thái, gần điểm xả của KCN Đình Trám có 7 thông số độc hại vượt quy chuẩn từ 1,3 đến hơn 9 lần. Tại mương thoát nước ở thôn Hùng Lãm, xã Hồng Thái; thôn My Điền 3, xã Hoàng Ninh cũng có nhiều chỉ tiêu vượt ngưỡng cho phép.

Tại buổi kiểm tra mới đây, đồng chí Bùi Văn Hạnh, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh đề nghị các cấp chính quyền, ngành chức năng khẩn trương tìm giải pháp đồng bộ xử lý triệt để. Các tuyến kênh này có vai trò quan trọng trong việc dẫn nước tưới phục vụ sản xuất nông nghiệp. Sở TN&MT tham mưu với UBND tỉnh xây dựng kế hoạch, lộ trình xử lý nguồn thải. Đặc biệt, Sở cần phối hợp với Ban Quản lý các KCN rà soát, kiểm tra việc chấp hành Luật Bảo vệ môi trường trong các DN, kịp thời xử lý nghiêm các cơ sở vi phạm. UBND huyện Việt Yên xem xét, có giải pháp xử lý nước thải tại các khu dân cư. Công ty Phát triển hạ tầng KCN đẩy nhanh tiến độ xây dựng Nhà máy xử lý nước thải, đôn đốc các DN thứ cấp đấu nối xả thải vào Nhà máy xử lý tại KCN Đình Trám theo quy định. Huyện Yên Dũng, Việt Yên khẩn trương tổ chức nạo vét kênh xong trong năm nay.

(Còn nữa)

Hải Minh