Bà Nguyễn Thị Hái, tổ dân phố Giáp Sau, phường Dĩnh Kế (TP Bắc Giang) được Trung tâm Hỗ trợ người nghèo trao biểu trưng 50 triệu đồng nhưng thực tế gia đình bà không nhận được số tiền này.

Trung tâm Hỗ trợ người nghèo trong phát triển nông thôn mới: Hỗ trợ hay lợi dụng người nghèo?    Trung tâm hỗ trợ người nghèo trong phát triển NTM tại Bắc Giang: Vẫn hoạt động dưới hình thức bán hàng đa cấp

Tiền mất, tật mang

Ở Bắc Giang, Trung tâm Hỗ trợ người nghèo trong phát triển NTM (gọi tắt là Trung tâm Hỗ trợ người nghèo) mở chi nhánh tại phường Dĩnh Kế (TP Bắc Giang) từ tháng 10-2015. Được người quen giới thiệu, chúng tôi tìm đến gia đình ông Nguyễn Trọng T, phường Hoàng Văn Thụ (TP Bắc Giang) - một trong những thành viên đầu tiên tham gia chương trình Trái tim Việt Nam của Trung tâm. Ông chia sẻ, ban đầu, người của Trung tâm trực tiếp đến tư vấn, mời dự hội thảo tại Nha Trang (Khánh Hòa), đi du lịch Campuchia. Vợ chồng ông tin tưởng gom góp, vay mượn tham gia chương trình với tổng số tiền hơn 300 triệu đồng. Khoảng ba tháng đầu, ông đều nhận được số tiền hỗ trợ theo cam kết nhưng nghe theo lời dụ dỗ của cán bộ tư vấn, ông lại nộp tiếp vào mã số đã mua. Sau đó, lấy lý do chờ vốn, chuyển đổi hình thức hoạt động, Trung tâm này nhiều lần thất hẹn trả tiền hỗ trợ. "Chỉ đến khi các lãnh đạo của Trung tâm bị bắt giữ, gia đình tôi mới tin mình bị lừa. Vì nhẹ dạ, hám lợi mà vợ chồng tôi phải chịu cảnh tiền mất, tật mang”- ông T buồn bã nói.

Không chỉ ông T, trên địa bàn TP Bắc Giang có nhiều người đã giấu gia đình mang số tiền lớn tham gia chương trình Trái tim Việt Nam với mong muốn sớm "đổi đời". Và chỉ sau vài tháng họ đã lâm vào cảnh túng thiếu, nợ nần. Đơn cử như trường hợp bà Vương Thị H, phường Trần Phú (TP Bắc Giang). Lấy lý do cần tiền gấp để kinh doanh, bà đã vận động gia đình, họ hàng đem nhà cửa, đất đai đi cầm cố, thậm chí là vay với lãi suất cao để góp vào Trung tâm với tổng số tiền gần 1 tỷ đồng. Chưa dừng lại ở đó, bà còn vận động hơn 10 người thân tham gia, chuyện vỡ lở, bà bị mọi người xa lánh, gây sức ép đòi lại tiền.   

Kết quả điều tra sơ bộ của Cơ quan An ninh điều tra (Công an tỉnh) cho thấy, năm 2015, trên địa bàn phường Dĩnh Kế, Trung tâm này đã thành lập ba điểm tư vấn tại các địa chỉ: Ngõ 198, đường Giáp Hải do bà Nguyễn Thị Hương làm điểm trưởng; lô 42, N29, đường Tôn Thất Tùng do bà Hoàng Thị Tình làm điểm trưởng; số 117, đường Nguyễn Thị Minh Khai do ông Dương Đăng Toản làm điểm trưởng. Các điểm tư vấn đã thu hút gần 1 nghìn người tham gia, đóng góp hơn 20 tỷ đồng.     

Chủ động tố cáo, bảo đảm quyền lợi của bị hại

Thấy Trung tâm triển khai chương trình Trái tim Việt Nam, nhiều người đã ngộ nhận đây là một tổ chức chuyên làm từ thiện nên không nghi ngờ động cơ, mục đích của các đối tượng xấu. Lợi dụng người nghèo để phô trương thanh thế, nhân dịp khai trương điểm tư vấn tại TP Bắc Giang vào tháng 10-2015, Trung tâm đã trao 133 sổ hỗ trợ với cam kết hằng tháng sẽ phát cho người nghèo từ 50 đến 300 nghìn đồng; trao nhà tình nghĩa trị giá 50 triệu đồng tại tổ dân phố Giáp Sau, phường Dĩnh Kế. Tuy nhiên, việc hỗ trợ chỉ được thực hiện trong tháng đầu tiên; nhà tình nghĩa mới chỉ dừng lại ở việc trao biểu trưng trên sân khấu hòng làm “mồi nhử” lôi kéo những người khác. 

Theo cơ quan điều tra, các đối tượng sử dụng thủ đoạn tinh vi. Đó là khi tham gia chương trình Trái tim Việt Nam với số tiền 1,2 triệu đồng, các thành viên được nhận một lọ chế phẩm sinh học bảo vệ thực vật hoặc một hộp thực phẩm chức năng và mật khẩu truy cập vào địa chỉ của Trung tâm trên mạng Internet. Bên cạnh đó, người tham gia còn được hỗ trợ 5,7 triệu đồng chia đều trong 19 tháng. Từ suất thứ hai mỗi người chỉ phải nộp thêm 700 nghìn đồng nhưng vẫn được hưởng toàn bộ gói hỗ trợ trên. Khi giới thiệu thành viên mới sẽ được nhận 500 nghìn đồng. Tuy vậy, việc hỗ trợ người tham gia chỉ duy trì trong 3, 4 tháng đầu và bằng chính số tiền đã nộp của họ. Số còn lại đã bị chiếm đoạt.

Được biết, các điểm tư vấn trên đã dừng hoạt động từ giữa năm 2016 nhưng theo một số thành viên tham gia chương trình tại TP Bắc Giang, đến nay các điểm trưởng vẫn liên lạc, dùng lời lẽ ngon ngọt như: Đang đi đòi quyền lợi cho các thành viên; tiền của Trung tâm vẫn còn, họ đang gặp những đối tượng liên quan để lấy lại, qua đó nhằm xoa dịu các bị hại. Theo một số nguồn tin, trong năm 2016, Trung tâm chuyển cho điểm Bắc Giang số tiền lớn để hỗ trợ lại người tham gia và hộ nghèo. Trên thực tế, số tiền này vẫn chưa đến tay những đối tượng được hưởng. Để kiểm chứng thông tin trên, chúng tôi nhiều lần liên hệ với số điện thoại của các điểm trưởng nhưng không ai bắt máy. Đến địa chỉ ba điểm tư vấn đều "cửa đóng, then cài" hoặc chuyển sang mục đích sử dụng khác, không ai biết được người chủ thuê trước đi đâu, làm gì.

Trong khi nhiều người có nguy cơ mất tiền thì hiện nay, công tác điều tra, mở rộng vụ án đang gặp khó khăn do trang web của Trung tâm đã bị đánh sập, không thể truy xuất địa chỉ thành viên. Đại tá Vũ Quang Vinh, Trưởng phòng An ninh điều tra (Công an tỉnh) khuyến cáo, đến nay có rất ít bị hại đứng ra tố cáo sai phạm nên chưa thể làm rõ hành vi của các đối tượng liên quan. Đề nghị người dân chủ động liên hệ với Phòng An ninh điều tra, địa chỉ: Ngõ 1009, đường Lê Lợi (cạnh Trại Tạm giam Kế - TP Bắc Giang) hoặc liên hệ, cung cấp thông tin cho công an các huyện, TP để cơ quan công an tiếp tục xác minh, làm rõ thủ đoạn, xử lý các đối tượng liên quan; bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng của những người bị hại.

Nhóm PV