Đầu năm 2026, sau một thời gian điều tra, thu thập đủ chứng cứ, cơ quan Công an khởi tố, bắt tạm giam đối tượng Nguyễn Văn Hoài (xã Yên Phong) về tội “Gây ô nhiễm môi trường” . Theo kết quả điều tra, vì mục đích kiếm lời, đối tượng này đã thu gom, đổ chất thải trái phép ra hành lang giao thông, thủy lợi và đất nông nghiệp với khối lượng lớn phế liệu công nghiệp, gồm kính vỡ, nhựa, ni lông, gỗ. Điều khiến dư luận quan tâm là việc sai phạm diễn ra trong thời gian khá lâu mới bị phát hiện, đòi hỏi sự ngăn chặn kịp thời ngay từ cơ sở.

Từ vụ việc này có thể nhận ra sự buông lỏng quản lý chất thải rắn ở một số địa phương, nhất là trong bối cảnh tinh gọn bộ máy chính quyền 2 cấp. Trung bình mỗi ngày, toàn tỉnh phát sinh hơn 2 nghìn tấn rác thải sinh hoạt, hơn 3.400 tấn chất thải công nghiệp, chưa kể hàng nghìn tấn chất thải từ chăn nuôi và phụ phẩm nông nghiệp..., cho thấy áp lực lớn đối với công tác quản lý.

Mặc dù, tỉnh có sự chỉ đạo sâu sát công tác bảo vệ môi trường, khi nâng tỷ lệ thu gom rác thải sinh hoạt lên gần 96% và đưa vào vận hành nhiều nhà máy đốt rác phát điện quy mô lớn như nhà máy tại phường Song Liễu xử lý đạt công suất 350 tấn/ngày; nhà máy ở xã Trung Kênh, công suất 300 tấn/ngày; 2 nhà máy xã Phù Lãng, công suất 680 tấn/ngày. Song nhiều khu vực nông thôn, miền núi thiếu phương tiện, công nghệ xử lý chưa phù hợp; một số khu xử lý chất thải sinh hoạt quy mô nhỏ đã quá tải, xuống cấp, xử lý không hợp vệ sinh, dẫn tới nguy cơ tồn lưu, gây ô nhiễm môi trường… Cùng đó, đội ngũ cán bộ môi trường cấp xã phần lớn kiêm nhiệm, thiếu các công cụ kỹ thuật để xác định mức độ vi phạm, dẫn đến khó xử lý triệt để.

Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, để giải bài toán này, cùng với những nỗ lực đầu tư hạ tầng của tỉnh và ngành chức năng, điểm mấu chốt chính là vai trò của cấp xã, nơi trực tiếp quản lý địa bàn và nắm rõ mọi biến động về rác thải. Trước hết, cần đề cao trách nhiệm người đứng đầu, áp dụng cơ chế “rõ người, rõ việc,” đối với cán bộ phụ trách.

Cấp xã phải nắm chắc địa bàn, kiên quyết đình chỉ, cưỡng chế di dời các cơ sở thu gom phế liệu không đủ điều kiện, chặn nguy cơ ô nhiễm từ gốc. Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, cấp xã cần bổ sung về nhân sự, nguồn lực tài chính; thiết lập hệ thống thông tin thông suốt từ tỉnh xuống xã nhằm siết chặt công tác quản lý; chế tài xử lý mạnh, tăng tính răn đe tổ chức, cá nhân xả chất thải rắn ra môi trường.

Hiện nay, Tỉnh ủy chỉ đạo các sở, ngành, cơ quan chuyên môn tích cực tham mưu, chuẩn bị các bước cần thiết để ban hành Đề án tổng thể bảo vệ môi trường giai đoạn 2026 - 2030. Với những mục tiêu cụ thể, giải pháp sát thực tiễn trong bảo vệ môi trường nói chung, xử lý chất thải rắn nói riêng, là tiền đề quan trọng để cấp xã nâng cao năng lực quản lý môi trường phù hợp mô hình chính quyền 2 cấp; góp phần phát triển kinh tế- xã hội gắn với bảo vệ môi trường bền vững.

Sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai

 

Không có vùng cấm

 

Đâu thể coi thường